Daha İyi Bir Sindirim Sistemi İçin İpuçları

Sindirim, vücudun yiyecekleri kan dolaşımına karışması için daha küçük parçacıklara böldüğü bir süreçtir.

Yiyeceklerin tamamen sindirimi 24 ila 72 saat arasında bir zaman alır. Bu süre yenen yiyeceklerin türü ve sindirim sorunları gibi çeşitli faktörlere bağlı olarak değişmektedir.

Bu makalede sindirim sürecinden, potansiyel sindirim sorunlarından ve sindirimi iyileştirmenin yollarından bahsedilmektedir.

Sindiri hakkında bazı bilgiler; vücut genellikle 24 ile 72 saat içinde yiyecekleri sindirir. Sindirim, gıdaların ağzına girmesiyle başlar. Gıdalar mideye girdikten sonra, yiyecek mide asidi ile karıştırılır.

Yiyeceklerin Sindirilmesi Ne Kadar Sürer?

Ortalama olarak, yiyeceklerin mide ve ince bağırsaktan kalın bağırsağa geçmesi 6 ile 8 saat arasında sürer. Sonrasında olan süreç ise 1 günü bulabilmektedir.

İlk olarak ağızda başlayan sindirim mide ve ince bağırsakta devam eder. Bu süreç yaklaşık olarak 6 8 saat sürer. Sonrasında süreç kalın bağırsakta devam eder.

Sürecin tam olarak ne kadar sürdüğü birçok değişkene bağlıdır. Bu nedenle tam bir süre her zaman verilemeyebilir. Sindirimi etkileyen faktörler şunlardır;

Tüketilen Gıdanın Türü ve Miktarı

Protein açısından zengin yiyecekler ve et ve balık gibi yağlı yiyeceklerin sindirimi meyve ve sebze gibi yüksek lifli yiyeceklerden daha uzun sürebilir.

Şeker, kraker ve hamur işleri gibi tatlılar sindirilen en hızlı yiyecekler arasındadır.

Cinsiyet

1980’lerde yapılan bir araştırma, besinlerin sadece kalın bağırsaktan geçiş süresinin kadınlar için 47 saat, erkekler için ise 33 saat olduğunu tespit edilmiştir.

Sindirim Sorunlarının Varlığı

Kişilerde sindirim konusunda soruna neden olacak hastalıkların var olması süreci uzatmaktadır.

Crohn hastalığı, divertikülit ve irritabl bağırsak sendromu, sindirimi yavaşlatabilecek durumlardan bazılarıdır.

Sindirimin kalın bağırsakta olan kısmı daha uzun sürede gerçekleşmektedir. Bu nedenle 1 günden uzun bir süreyi kapsayabilir.

Sindirim Sürecinin Basamakları

İnsanlar arasında sindirimin midede gerçekleştiği inancı yaygındır. Ancak bu doğru değildir. Sindirim 3 aşamalı olarak gerçekleşmektedir.

Sindirimin Oral Aşaması

Sindirim ilk olarak ağızda yani çiğneme ile başlar. Çiğneme besinleri daha küçük parçalara ayırır ve tükürükle karışmasını sağlar. Tükürükte bulunan bir enzim olan amilaz, gıdadaki karbonhidratlar üzerinde etki ederek onları parçalara ayırır. Bu sayede besinler yutmak için uygun ve boyut ve yumuşaklığa ulaşmış olur.

Sindirimin Gastrik Aşaması

Midede, pepsin adı verilen bir enzim bulunur. Bu enzim proteinlerin daha küçük parçacıklara ayrılmasına yardımcı olur.

Midemizde bulunan asit gıdalarda bulunan bakterilerin ve virüslerin ölmesini sağlar. Bu sayede gıda kaynaklı hastalıklar büyük ölçüde engellenir.

Sindirimin Bağırsak Aşaması

Sindirilen yiyeceklerden çıkarılan besinler ve su, ince bağırsağın duvarlarından geçer. Kan dolaşımına girer. Sonrasında tamir etmek ve inşa etmek için kullanıldıkları alanlara göre vücudun çeşitli bölgelerine seyahat ederler.

Daha sonra kalan emilmemiş ve sindirilmemiş yiyecekler kalın bağırsağa geçer. Burada biraz daha besin ve su emilir. Kalanlar ise vücuttan atılana kadar rektumda saklanır.

Sindirimi İyileştirmek İçin İpuçları

Sağlıklı bir sindirim sistemine sahip olunması kabızlık ve ishal gibi can sıkıcı sorunların engellenmesinde önemlidir. İşte sağlıklı bir sindirim sistemine sahip olmak için öneriler;

Dengeli Beslenmek

Meyve, baklagiller, tahıllı ve kepekli ürünler gibi lif açısından zengin besinler sindirim sisteminin sağlıklı olması açısından önemlidir. Bu tür lifli gıdaların sindirimi hızlıdır. Bu sayede kabızlığı önler, bağırsaktaki iyi huylu bakterileri besler ve kilo kontrolüne yardımcı olur.

Et türleri özellikle kırmızı et sindirimi oldukça zor olan bir besindir. Bu nedenle et tüketiminde aşırıya kaçılmamalıdır.

İşlenmiş hazır gıdalar genellikle içeriğinde yüksek oranda yağ bulundurur. Bu durumda sindirimi zorlaştır. Ayrıca işlenmiş gıdaların içeriğinde bulunan şeker bağırsakta bulunan bakterilerin dengesini bozabilir.

Bu tür besinler içeriğinde bulunan katkı maddeleri yüzünden mide hastalıklarına neden olabilir.

Bol Sıvı Tüketmek

Bol miktarda sıvı tüketilmesi kabızlığı önler ve yiyeceklerin bağırsaklardan geçişini kolaylaştırır.

Sıvı tüketimi için yalnızca su değil içerisinde su oranı yüksek olan çay ve meyve suları tüketilebilir.

Probiyotik İçeren Gıdalar Tüketmek

Probiyotikler, bağırsaktaki zararlı bakterilerin büyümesini azaltarak vücuttaki bakteri dengesini düzeltmeye yardımcı olan yararlı bakterilerdir. Aşağıdaki gıdalar probiyotik bakımından zengindir:

doğal yoğurt
kefir
lâhana turşusu
kimchi -bir çeşit yöresel Kore yemeği-
fermente sebzeler

Probiyotikler takviye formunda da mevcuttur. Bu şekilde satın alınarak da tüketilebilir.

Tüketilen probiyotiklerin içerisinde bulunan sağlıklı bakterilerin desteklenmesi için lif bakımından zengin besinlerinde tüketilmesi gerekmektedir.

Düzenli Egzersiz Yapmak

Düzenli olarak egzersiz yapmak sağlık açısından oldukça önemlidir. Genel sağlık durumunu olumlu etkileyen düzenli egzersiz yapmak sindirim sisteminin de düzenlenmesine yardımcıdır.

Yemeklerden sonra hafif bir yürüyüş yapılması bile gaz, şişkinlik ve kabızlık riskini engeller.

Stresi Kontrol Altına Almak

Stres hayatın pek çok alanında olduğu gibi sindirim sistemi üzerinde de olumsuz etkilere sahiptir. Stresli olmak sindirim sistemini yavaşlatabilir. Mide ekşimesi, şişkinlik gibi sorunlara neden olabilir.

Stresle baş etmek için meditasyon, nefes egzersizi ve yoga gibi rahatlatıcı aktiviteler yapılabilir. Bu sayede stres kaynaklı sorunlar ve kabızlık engellenebilir.

Stresle başa çıkılması daha düzenli bir gece uykusu sağlar. Gece uykusunun yeterli olması da sindirim sisteminin düzenlenmesi açısından önemlidir.

Diş Bakımına Dikkat Etmek

Sindirim süreci ilk olarak ağızda yani çiğneme ile başlar. Bu nedenle sağlıklı bir sindirim için diş sağlığı da oldukça önemlidir. Yanlış ve yetersiz çiğneme sindirim sorunlarına neden olabilir.

Bu tür sindirim sorunları daha çok ileri yaştaki diş problemleri yaşayan yetişkinlerde görülmektedir.

Sağlıklı bir sindirim süreci için dişler düzenli olarak fırçalanmalı, diş ipi kullanılmalı ve belirli aralıklarla diş hekimine gidilmelidir.

Sindirim Enzimleri

Düşük mide asidi, kronik stres, sindirim hastalıkları ve diğer rahatsızlıkları olan insanlar, sindirim enzimleri içeren takviyeler kullanarak sindirim sisteminin düzenlenmesini sağlayabilir.

Bu tür enzimler kolaylıkla bulunabilir. Ancak doktor tavsiyesi üzerine kullanılması önerilmektedir.

Sindirim Sistemini Etkileyen Hastalıkların Tedavi Edilmesi

Bazı hastalıklar doğrudan ya da dolaylı olarak sindirim sistemini olumsuz etkilemektedir. bu tür durumlarda sindirim sisteminin düzenlenmesi için mutlaka soruna neden olan hastalık doktor kontrolünde tedavi edilmelidir.

Sindirim sisteminde soruna neden olan hastalıklardan bazıları şunlardır;

Gastro ‐ özofagus reflü hastalığı (GÖRH)
Çölyak hastalığı
İrritabl bağırsak sendromu (IBS)
İnflamatuar bağırsak hastalığı (IBD)
Divertikülozis
Laktoz intoleransı
Eozinofilik özofajit (EoE)

Bu durumlar sindirim ile ilgili sorunlara neden olabilir ve mide ekşimesi, şişkinlik, kabızlık ve ishal gibi semptomlara katkıda bulunabilir.

Ne Zaman Doktora Gidilmelidir?

Düzenli olarak gaz, şişkinlik, kabızlık, mide ekşimesi veya ishal gibi semptomları yaşayanlar daha ciddi sorunlarla karşılaşmamak için mutlaka doktora başvurmalıdır.

Aşağıdaki belirtiler görüldüğünde ise en kısa zamanda doktora başvurulmalıdır;

  • rektal kanama
  • önemli kilo kaybı
  • ateş
  • kalıcı kusma
  • gıda borusunda gıda tıkanıklıkları hissi

Giderek kötüleşen veya aniden değişen sindirim semptomları da tıbbi müdahale gerektirir.

Kaynak: https://www.medicalnewstoday.com/articles/319583.php

Çeviren: Sevde KAPU

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.